บทความและข่าวสาร

ธุรกิจนำเข้า-ส่งออก มีเรื่องบัญชีภาษีอะไรที่ต่างจากธุรกิจทั่วไป

01/09/2026

Tags: บัญชี

icon

ธุรกิจนำเข้า-ส่งออก มีเรื่องบัญชีภาษีอะไรที่ต่างจากธุรกิจทั่วไป

ธุรกิจนำเข้า-ส่งออกมีประเด็นทางบัญชีและภาษีที่แตกต่างจากธุรกิจทั่วไปหลายด้านค่ะ ที่สำคัญที่สุดคือเรื่องอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศที่ต้องบันทึกบัญชีและอาจเกิดกำไรขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยน อากรขาเข้าและภาษีที่เกี่ยวข้องกับการนำเข้าสินค้า โดยการนำเข้าสินค้าโดยทั่วไปต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่มตามหลักเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนด ณ ขั้นตอนการนำเข้า ส่วนการส่งออกสินค้าที่เข้าเงื่อนไขตามกฎหมายสามารถเสียภาษีมูลค่าเพิ่มในอัตราศูนย์ได้ เจ้าของธุรกิจกลุ่มนี้จึงควรทำความเข้าใจรายละเอียดเหล่านี้เพื่อบันทึกบัญชีและวางแผนภาษีได้ถูกต้องค่ะ

ทำไมธุรกิจนำเข้า-ส่งออกถึงมีความซับซ้อนทางบัญชีมากกว่า

ธุรกิจทั่วไปที่ซื้อขายกันภายในประเทศ ส่วนใหญ่ใช้สกุลเงินบาทตลอดทั้งกระบวนการ ทำให้การบันทึกบัญชีค่อนข้างตรงไปตรงมา แต่ธุรกิจนำเข้า-ส่งออกต้องทำธุรกรรมกับคู่ค้าต่างประเทศ ซึ่งมักใช้สกุลเงินต่างประเทศเป็นหลัก ทำให้เกิดตัวแปรที่ธุรกิจทั่วไปไม่ต้องเผชิญ เช่น ความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยนระหว่างวันที่ทำสัญญากับวันที่ชำระเงินจริง

นอกจากนี้ธุรกิจกลุ่มนี้ยังต้องเกี่ยวข้องกับหน่วยงานและกฎหมายเพิ่มเติมนอกเหนือจากกรมสรรพากร เช่น กรมศุลกากรที่ดูแลเรื่องภาษีนำเข้าและพิธีการทางศุลกากร ทำให้ภาระด้านเอกสารและความรู้ที่ต้องใช้มีมากกว่าธุรกิจทั่วไปพอสมควรค่ะ

ประเด็นสำคัญที่ธุรกิจนำเข้า-ส่งออกต้องเข้าใจ

อัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ เมื่อธุรกิจทำธุรกรรมเป็นสกุลเงินต่างประเทศ ต้องบันทึกบัญชีโดยแปลงเป็นเงินบาทตามอัตราแลกเปลี่ยน ณ วันที่เกิดรายการ และเมื่อมีการรับหรือจ่ายเงินจริงในภายหลัง อัตราแลกเปลี่ยนอาจเปลี่ยนแปลงไปจากตอนบันทึกรายการ ทำให้เกิดกำไรหรือขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยนซึ่งต้องบันทึกบัญชีตามหลักเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง

อากรขาเข้าและภาษีที่เกี่ยวข้องกับการนำเข้า ธุรกิจที่นำเข้าสินค้าจากต่างประเทศต้องเสียอากรขาเข้าตามพิกัดอัตราศุลกากรของสินค้าแต่ละประเภท ซึ่งมีอัตราแตกต่างกันไปตามชนิดสินค้า อากรขาเข้าและค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้องกับการนำเข้าอาจเป็นส่วนหนึ่งของต้นทุนสินค้าตามหลักเกณฑ์ทางบัญชีที่เกี่ยวข้อง จึงควรบันทึกและแยกประเภทให้ถูกต้อง

ภาษีมูลค่าเพิ่มสำหรับการนำเข้าและส่งออก การนำเข้าสินค้าโดยทั่วไปต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่มตามหลักเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนด ณ ขั้นตอนการนำเข้า ส่วนการส่งออกสินค้าที่เข้าเงื่อนไข VAT อัตราศูนย์ จะไม่มีภาษีขายจากการส่งออก แต่ภาษีซื้อที่เกี่ยวข้องกับกิจการอาจนำไปเครดิตหรือขอคืนได้ตามหลักเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนด

เอกสารประกอบที่ซับซ้อนกว่า ธุรกิจนำเข้า-ส่งออกต้องจัดเก็บเอกสารเพิ่มเติมนอกเหนือจากใบกำกับภาษีทั่วไป เช่น ใบขนสินค้า เอกสารการชำระอากร หลักฐานการโอนเงินระหว่างประเทศ และเอกสารที่เกี่ยวข้องกับพิธีการศุลกากร เพื่อใช้เป็นหลักฐานประกอบการบันทึกบัญชีและยื่นภาษี

ความเสี่ยงด้านสภาพคล่องจากรอบเวลาที่ยาวขึ้น การทำธุรกรรมข้ามประเทศมักมีรอบเวลาที่ยาวกว่าธุรกิจภายในประเทศ ทั้งเวลาขนส่งและเวลาผ่านพิธีการศุลกากร ซึ่งส่งผลต่อการวางแผนกระแสเงินสดของธุรกิจ

ผลกระทบต่อการบันทึกบัญชีที่เจ้าของธุรกิจควรรู้

เมื่อธุรกิจมีรายการที่เป็นตัวเงินในสกุลเงินต่างประเทศคงเหลือ ณ วันสิ้นงวด เช่น ลูกหนี้ เจ้าหนี้ หรือเงินฝากธนาคาร อาจต้องปรับปรุงมูลค่าตามอัตราแลกเปลี่ยนที่เกี่ยวข้อง ณ วันสิ้นงวดตามมาตรฐานการบัญชีที่ใช้บังคับ ซึ่งอาจทำให้เกิดกำไรหรือขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยนในงบการเงินด้วย

นอกจากนี้ ธุรกิจที่มีทั้งธุรกรรมนำเข้าและส่งออกยังต้องจัดการภาษีมูลค่าเพิ่มของแต่ละธุรกรรมตามหลักเกณฑ์ที่แตกต่างกัน เช่น ภาษีมูลค่าเพิ่มที่เกี่ยวข้องกับการนำเข้า และการส่งออกสินค้าที่เข้าเงื่อนไข VAT อัตราศูนย์ ทำให้การจัดทำรายงานภาษีซื้อภาษีขายมีความซับซ้อนกว่าธุรกิจที่ขายสินค้าในประเทศเพียงอย่างเดียว

สิ่งที่ธุรกิจนำเข้า-ส่งออกควรเตรียมตัว

ศึกษาพิกัดอัตราศุลกากรของสินค้าที่เกี่ยวข้องกับธุรกิจล่วงหน้า เพื่อประเมินต้นทุนภาษีนำเข้าได้แม่นยำก่อนตัดสินใจนำเข้าสินค้า สามารถตรวจสอบข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่เว็บไซต์ของกรมศุลกากร

ทำความเข้าใจหลักเกณฑ์และเงื่อนไขในการใช้สิทธิ VAT อัตราศูนย์สำหรับการส่งออก เพื่อไม่ให้พลาดสิทธิประโยชน์ทางภาษีที่ธุรกรรมนั้นเข้าเงื่อนไข โดยสามารถศึกษาหลักเกณฑ์เพิ่มเติมได้จากกรมสรรพากร

จัดเก็บเอกสารทุกประเภทที่เกี่ยวข้องกับการนำเข้าส่งออกอย่างเป็นระบบ เพราะเอกสารเหล่านี้มีความสำคัญทั้งต่อการบันทึกบัญชีและการขอใช้สิทธิประโยชน์ทางภาษี

วางแผนบริหารความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยน เช่น พิจารณาเครื่องมือทางการเงินที่ช่วยลดความผันผวน หรือกำหนดเงื่อนไขการชำระเงินที่ช่วยลดความเสี่ยงให้เหมาะกับลักษณะธุรกิจ

ปรึกษาสำนักงานบัญชีที่มีประสบการณ์กับธุรกิจนำเข้า-ส่งออกโดยเฉพาะ เพราะรายละเอียดด้านบัญชีภาษีของธุรกิจกลุ่มนี้มีความเฉพาะทางที่แตกต่างจากธุรกิจทั่วไปพอสมควร

Forward ให้บริการรับทำบัญชีที่ครอบคลุมธุรกิจหลากหลายประเภท รวมถึงธุรกิจนำเข้า-ส่งออกที่มีรายละเอียดทางบัญชีภาษีเฉพาะทาง พร้อมให้คำแนะนำที่เหมาะสมกับลักษณะการดำเนินธุรกิจของแต่ละรายค่ะ

ธุรกิจนำเข้า-ส่งออกมีความซับซ้อนทางบัญชีและภาษีมากกว่าธุรกิจทั่วไปในหลายด้าน ทั้งเรื่องอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ อากรขาเข้าและภาษีที่เกี่ยวข้องกับการนำเข้า ภาษีมูลค่าเพิ่มสำหรับการส่งออกที่เข้าเงื่อนไขอัตราศูนย์ และเอกสารประกอบที่ต้องจัดเก็บเพิ่มเติม เจ้าของธุรกิจกลุ่มนี้ควรทำความเข้าใจรายละเอียดเหล่านี้ตั้งแต่เริ่มต้น และควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญที่มีประสบการณ์เฉพาะทาง เพื่อให้บันทึกบัญชีและวางแผนภาษีได้ถูกต้องและได้รับสิทธิประโยชน์ทางภาษีที่ควรได้รับค่ะ

คำถามที่พบบ่อย

Q: ธุรกิจส่งออกทุกรายได้รับสิทธิภาษีมูลค่าเพิ่มอัตราศูนย์เสมอไปหรือไม่
A: การส่งออกสินค้าที่เข้าเงื่อนไขตามกฎหมายสามารถเสียภาษีมูลค่าเพิ่มในอัตราศูนย์ได้ค่ะ แต่มีเงื่อนไขและรายละเอียดตามหลักเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนด จึงควรตรวจสอบกับสำนักงานบัญชีหรือกรมสรรพากรให้แน่ใจว่าธุรกรรมของธุรกิจเข้าเงื่อนไขดังกล่าว

Q: กำไรขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยนมีผลต่อภาษีเงินได้นิติบุคคลหรือไม่
A: กำไรหรือขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยนอาจมีผลต่อการคำนวณภาษีเงินได้นิติบุคคลค่ะ แต่ต้องพิจารณาตามหลักเกณฑ์ทางภาษีและลักษณะของรายการแต่ละกรณี จึงไม่ควรสรุปว่ากำไรหรือขาดทุนทางบัญชีทุกกรณีจะถูกนำมาคำนวณภาษีในจำนวนเดียวกัน ควรปรึกษาสำนักงานบัญชีเพื่อตรวจสอบรายการของธุรกิจโดยเฉพาะ

Q: ธุรกิจขนาดเล็กที่เริ่มนำเข้าสินค้าครั้งแรก ต้องเตรียมตัวอย่างไร
A: แนะนำให้ศึกษาพิกัดอัตราศุลกากรของสินค้าที่จะนำเข้าล่วงหน้า เพื่อประเมินต้นทุนที่แท้จริง และควรปรึกษาสำนักงานบัญชีตั้งแต่เริ่มต้นเพื่อวางระบบบันทึกบัญชีที่รองรับธุรกรรมต่างประเทศได้อย่างถูกต้อง

Q: ธุรกิจที่ทั้งนำเข้าและส่งออกพร้อมกัน มีความซับซ้อนเพิ่มขึ้นอย่างไร
A: ธุรกิจกลุ่มนี้ต้องจัดการภาษีมูลค่าเพิ่มของธุรกรรมนำเข้าและธุรกรรมส่งออกตามหลักเกณฑ์ที่แตกต่างกันในเวลาเดียวกัน ทำให้การจัดทำรายงานภาษีซื้อภาษีขายซับซ้อนกว่าธุรกิจที่ทำอย่างใดอย่างหนึ่งเพียงอย่างเดียว จึงควรมีระบบบัญชีที่รองรับการแยกประเภทธุรกรรมได้ชัดเจน

ถ้าธุรกิจของใครกำลังทำธุรกิจนำเข้า-ส่งออกและต้องการความช่วยเหลือด้านบัญชีภาษีเฉพาะทาง ปรึกษา Forward ได้เลยค่ะ ยินดีช่วยดูแลบัญชีและภาษีให้ธุรกิจของคุณเป็นไปอย่างถูกต้องและราบรื่นค่ะ

บทความและข่าวสาร

บทความทั้งหมด

“Forward บัญชียุคดิจิทัล ที่จะทำให้บัญชีเป็นเรื่องง่าย”

  • line
  • line