ลืมยื่นภาษีจะเกิดอะไรขึ้น และแก้ไขยังไงได้บ้าง

หากลืมยื่นภาษีตามกำหนด อาจต้องเสียค่าปรับอาญา เงินเพิ่มในอัตราร้อยละ 1.5 ต่อเดือนของภาษีที่ค้างชำระ และในบางกรณีอาจมีเบี้ยปรับตามที่กฎหมายกำหนด ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับประเภทภาษีและลักษณะของการผิดนัดค่ะ สิ่งที่ควรทำทันทีคือรีบยื่นแบบและชำระภาษีให้เร็วที่สุด เพราะยิ่งล่าช้านานเท่าไหร่ ค่าปรับก็ยิ่งสะสมมากขึ้นเท่านั้นค่ะ

เรื่องที่เกิดขึ้นได้กับทุกคน

ไม่ว่าจะเป็นเจ้าของธุรกิจที่จัดการบัญชีเอง หรือมีสำนักงานบัญชีดูแลอยู่แล้ว การลืมยื่นภาษีก็ยังเกิดขึ้นได้เสมอค่ะ บางครั้งอาจเป็นเพราะเอกสารส่งไม่ทัน บางครั้งอาจเป็นเพราะความวุ่นวายในช่วงนั้นทำให้พลาดกำหนดไปโดยไม่ตั้งใจ

สิ่งสำคัญคือเมื่อรู้ตัวว่าลืมยื่นแล้ว ไม่ควรปล่อยไว้นานยิ่งขึ้น เพราะค่าปรับและเงินเพิ่มจะเพิ่มขึ้นตามระยะเวลาที่ล่าช้าค่ะ การเข้าใจว่าจะเกิดอะไรขึ้นบ้างจะช่วยให้ตัดสินใจแก้ไขได้เร็วและถูกต้องมากขึ้น

ผลที่เกิดขึ้นเมื่อยื่นภาษีล่าช้า

เมื่อยื่นภาษีล่าช้า โดยทั่วไปจะมีภาระสามส่วนหลักที่ต้องเข้าใจ ได้แก่ ค่าปรับอาญา เบี้ยปรับ และเงินเพิ่มค่ะ แต่ไม่ใช่ทุกกรณีที่จะโดนทั้งสามอย่างพร้อมกัน ขึ้นอยู่กับลักษณะความผิดและประเภทภาษีค่ะ

ค่าปรับอาญา เกิดขึ้นในกรณียื่นแบบล่าช้า การยื่นแบบล่าช้ามักมีค่าปรับอาญาตามที่กฎหมายกำหนด ซึ่งแตกต่างกันไปตามประเภทของแบบภาษีและระยะเวลาที่ล่าช้า เจ้าของธุรกิจควรตรวจสอบอัตราที่ใช้กับแบบภาษีนั้น หรือปรึกษาสำนักงานบัญชีเพื่อคำนวณยอดที่ถูกต้องค่ะ

เงินเพิ่ม คือส่วนที่สะสมตามระยะเวลาในกรณีที่มีภาษีค้างชำระ คำนวณจากยอดภาษีที่ต้องชำระคูณด้วย 1.5% ต่อระยะเวลาเป็นเดือน โดยเศษของเดือนนับเป็น 1 เดือนเต็ม หมายความว่าแม้จะล่าช้าแค่ไม่กี่วัน ก็อาจถูกคิดเป็น 1 เดือนเต็มได้ค่ะ หากไม่มียอดภาษีที่ต้องชำระ ก็ไม่ต้องเสียเงินเพิ่มในส่วนนี้

เบี้ยปรับ ไม่ได้เกิดขึ้นทุกกรณีค่ะ เบี้ยปรับอาจเกิดขึ้นในกรณีที่ชำระภาษีไม่ครบหรือถูกประเมินภาษีเพิ่มเติม โดยอัตราเบี้ยปรับขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงของแต่ละกรณีและหลักเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนด รวมถึงอาจได้รับการลดเบี้ยปรับหากดำเนินการแก้ไขโดยสมัครใจค่ะ

กรณีร้ายแรงที่ควรรู้

นอกจากค่าปรับและเงินเพิ่มที่เกิดขึ้นโดยทั่วไป ยังมีกรณีที่ร้ายแรงกว่านั้นค่ะ กรณีที่มีเจตนาหลีกเลี่ยงภาษีหรือกระทำความผิดตามที่กฎหมายกำหนด อาจมีโทษปรับไม่เกิน 200,000 บาท หรือจำคุกไม่เกิน 1 ปี หรือทั้งจำทั้งปรับ

โทษในระดับนี้ไม่ได้เกิดจากการลืมยื่นแบบเฉยๆ ค่ะ แต่เกิดจากเจตนาหลีกเลี่ยงภาษีโดยทุจริต ซึ่งเป็นคนละเรื่องกับความผิดพลาดที่ไม่ได้ตั้งใจ ส่วนใหญ่กรณีลืมยื่นภาษีของเจ้าของธุรกิจทั่วไปจะไม่เข้าข่ายนี้ แต่ก็เป็นสิ่งที่ควรระวังและรีบแก้ไขให้เร็วที่สุดเพื่อไม่ให้ถูกตีความผิดไปจากความเป็นจริง

ผลกระทบที่มองไม่เห็นในทันที

นอกจากค่าใช้จ่ายที่เป็นตัวเงิน การยื่นภาษีล่าช้ายังส่งผลกระทบในด้านอื่นที่เจ้าของธุรกิจอาจมองข้ามไปค่ะ ในบางกรณี การยื่นภาษีล่าช้าอาจส่งผลต่อการจัดเตรียมเอกสารประกอบการขอสินเชื่อหรือการทำธุรกรรมกับหน่วยงานต่างๆ ได้ เนื่องจากเอกสารอย่างงบการเงิน ภ.พ.30 หรือหนังสือรับรองเสียภาษีมักถูกใช้ประกอบการพิจารณาค่ะ

ธุรกิจที่มีประวัติยื่นภาษีล่าช้าบ่อยครั้งอาจต้องเตรียมเอกสารเพิ่มเติมหรือชี้แจงมากขึ้นเมื่อต้องติดต่อกับหน่วยงานรัฐหรือสถาบันการเงินในอนาคต ซึ่งเป็นต้นทุนที่ไม่ได้เห็นในทันทีแต่ส่งผลระยะยาวค่ะ

วิธีแก้ไขเมื่อรู้ตัวว่าลืมยื่นภาษี

เมื่อพบว่าตัวเองพลาดกำหนดยื่นภาษีไปแล้ว สิ่งที่ควรทำมีดังนี้ค่ะ

• รีบยื่นแบบให้เร็วที่สุด ยิ่งยื่นช้า เงินเพิ่มยิ่งสะสมมากขึ้นทุกเดือน

• เตรียมเอกสารให้ครบถ้วน เพื่อให้กระบวนการยื่นย้อนหลังเป็นไปอย่างราบรื่น

• ตรวจสอบว่าต้องยื่นแบบกระดาษหรือออนไลน์ เพราะการยื่นเพิ่มเติมหรือยื่นเกินกำหนดบางกรณีอาจไม่สามารถยื่นผ่านระบบออนไลน์ได้

• ปรึกษาสำนักงานบัญชีหรือผู้เชี่ยวชาญ เพื่อคำนวณค่าปรับและเงินเพิ่มที่ถูกต้อง และวางแผนชำระให้ครบ

• พิจารณายื่นคำร้องหากมีเหตุจำเป็น ในบางกรณีสามารถยื่นคำร้องเพื่อขอลดเบี้ยปรับ ขอผ่อนชำระภาษี หรือขอรับการพิจารณาตามหลักเกณฑ์ของกรมสรรพากรได้ ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงของแต่ละกรณีค่ะ

ป้องกันไม่ให้เกิดขึ้นซ้ำ

วิธีที่ดีที่สุดในการหลีกเลี่ยงปัญหานี้คือการมีระบบที่ช่วยติดตามกำหนดการภาษีล่วงหน้าค่ะ เจ้าของธุรกิจหลายคนที่เคยลืมยื่นภาษีมักพบว่าสาเหตุหลักมาจากการไม่มีใครคอยเตือน หรือเอกสารกระจัดกระจายจนไม่รู้ว่าต้องเตรียมอะไรเมื่อไหร่

สำนักงานบัญชีดิจิทัลอย่าง Forward ช่วยแก้ปัญหานี้ด้วยระบบแจ้งเตือนกำหนดการยื่นภาษีล่วงหน้า ทำให้เจ้าของธุรกิจไม่ต้องจำเองทุกอย่าง และมั่นใจได้ว่าจะไม่พลาดกำหนดสำคัญอีกค่ะ

การลืมยื่นภาษีอาจมีผลกระทบทั้งค่าปรับอาญา เงินเพิ่ม และในบางกรณีอาจมีเบี้ยปรับร่วมด้วย ขึ้นอยู่กับลักษณะความผิดและประเภทภาษี รวมถึงอาจส่งผลต่อความน่าเชื่อถือทางธุรกิจในระยะยาว สิ่งสำคัญที่สุดเมื่อรู้ตัวว่าพลาดกำหนดคือรีบดำเนินการแก้ไขให้เร็วที่สุด และวางระบบป้องกันไม่ให้เกิดขึ้นซ้ำในอนาคตค่ะ

คำถามที่พบบ่อย

Q: ถ้าไม่มียอดภาษีที่ต้องชำระ ยื่นช้ายังต้องเสียค่าปรับไหม?
A: อาจยังต้องเสียค่าปรับอาญาในการยื่นแบบล่าช้าตามที่กฎหมายกำหนดค่ะ แต่ไม่ต้องเสียเงินเพิ่ม เพราะเงินเพิ่มคำนวณจากยอดภาษีที่ต้องชำระ หากไม่มียอดที่ต้องชำระก็ไม่มีฐานในการคิดเงินเพิ่มค่ะ

Q: ยื่นภาษีล่าช้าหลายเดือนต้องทำยังไง?
A: ควรรีบเตรียมเอกสารและยื่นแบบให้เร็วที่สุดค่ะ ยิ่งปล่อยไว้นาน เงินเพิ่มยิ่งสะสมตามจำนวนเดือนที่ล่าช้า ในกรณีที่ซับซ้อนควรปรึกษาสำนักงานบัญชีเพื่อคำนวณยอดที่ต้องชำระให้ถูกต้อง

Q: ขอผ่อนผันค่าปรับได้ไหม?
A: ในบางกรณีสามารถยื่นคำร้องเพื่อขอลดเบี้ยปรับ ขอผ่อนชำระภาษี หรือขอรับการพิจารณาตามหลักเกณฑ์ของกรมสรรพากรได้ค่ะ ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงของแต่ละกรณี

Q: มีสำนักงานบัญชีดูแลแล้ว ยังลืมยื่นภาษีได้อีกไหม?
A: เกิดขึ้นได้ค่ะ หากการส่งต่อข้อมูลหรือเอกสารระหว่างเจ้าของธุรกิจกับสำนักงานบัญชีไม่ราบรื่น การมีระบบแจ้งเตือนและติดตามกำหนดการที่ชัดเจนจะช่วยลดความเสี่ยงนี้ได้มากค่ะ

ถ้าอยากมีระบบที่ช่วยติดตามกำหนดการภาษีให้ไม่พลาดอีก ปรึกษา Forward ได้เลยค่ะ ยินดีช่วยวางระบบให้เหมาะกับธุรกิจของคุณโดยเฉพาะค่ะ